விஸ்வ பாஷா உஸ பாஷா கோ கஹதே ஹைஂ ஜிஸகா ப்ரயோக அஂதரராஷ்ட்ரீய
ஸ்தர பர ஹோதா ஹை ஔர ஜிஸ பாஷா கோ லோக தூஸரீ பாஷா யா அதிரிக்த பாஷா கே ரூப மேஂ ஸீகதே
ஹைஂ।ஹிஂதீ பாஷா கீ படதீ ஜா ரஹீ லோகப்ரியதா கா அஂதாஜா இஸீ ஸே ஹீ
லகாயா ஜா ஸகதா ஹை கி விஸ்வ பர மேஂ ஹிஂதீ ஸீகநே வாலோஂ கீ ஸஂக்யா மேஂ ஜபரதஸ்த இஜாபா ஹுஆ ஹை।பிசலே 8 வர்ஷோஂ
மேஂ ஹிஂதீ போலநே கீ மாஂக மேஂ 50% கீ வர்த்தி ஹுயீ ஹை। பாரத
தேஸ கே சதுர்திக விகாஸ கோ தர்ஷ்டிகத ரகதே ஹுஏ அநிவாஸீ பாரதீய பீ அபநீ அகலீ பீடீ கோ
ஹிஂதீ ஸிகாநே கே லிஏ ப்ரேரித கர ரஹே ஹைஂ ஜிஸஸே பாரத மேஂ யா தோ வே நிவேஸ கர ஸகேஂ
அதவா வாபஸ லௌட ஆயேஂ। 1980 ஔர 1990 கே தஸக மேஂ பாரத மேஂ உதாரீகரண,
வைஸ்வீகரண ததா ஔத்யோகீகரண
கீ ப்ரக்ரியா தீவ்ர ஹுஈ பரிணாமஸ்வரூப அநேக விதேஸீ பஹுராஷ்ட்ரீய கஂபநியாஂ
பாரத மேஂ ஆஈஂ தோ ஹிஂதீ கே லிஏ ஏக கதரா திகாஈ தியா தா,
க்யோஂகி வே
அபநே ஸாத அஂக்ரேஜீ லேகர ஆஈ தீஂ, ஆஜ மநோரஂஜந கீ துநியா மேஂ ஹிஂதீ ஸபஸே அதிக முநாபே கீ பாஷா ஹை குல விஜ்ஞாபநோஂ கா லகபக 75
ப்ரதிஸத ஹிஂதீ மாத்யம மேஂ ஹை। ‘கிநீஜ
வர்ல்ட ரிகௗர்ட – அப இஂடியா தோடேகா’ கார்யக்ரம கா ஹிஂதீ மேஂ ப்ரஸ்துதி விஸ்வவ்யாபீ
ஹிஂதீ கே ப்ரபுத்வ கா ஹீ பரிணாம ஹை।
அஂக்ரேஜோஂ நே அபநே ஔபநிவேஸிக கால மேஂ அஂக்ரேஜீ கோ தோபா தா। ஸதாப்தியோஂ பாத பீ அஂக்ரேஜோஂ கே தாத்காலீந உபநிவேஸ மேஂ அஂக்ரேஜீ அபீ தக ஜநபாஷா நஹீஂ பந பாஈ ஹை। இஸகே அதிரிக்த பாரத கே ராஜ்யோஂ மேஂ ஹிஂதீ ஏக ஸஂபர்க பாஷா கே ரூப மேஂ அபநீ ஜடேஂ ஜமா சுகீ ஹை ஸிர்ப யஹீஂ தக நஹீஂ பல்கி பாகிஸ்தாந, பஂகலாதேஸ, நேபால, தக்ஷிண ஏஸியா, காடீ கே தேஸோஂ ஆதி மேஂ பீ ஹிஂதீ அபநீ லோகப்ரியதா மேஂ ஸதத வர்த்தி கரதீ ஜா ரஹீ ஹை। யத்யபி வர்தமாந மேஂ சீநீ பாஷா அதிகாஂஸ லோகோஂ த்வாரா போலீ ஜாதீ ஹை பரந்து ஸீக்ர ஹீ சீநீ பாஷா கா ஸ்தாந ஹிஂதீ க்ரஹண கர லேகீ க்யோஂகி விஸ்வ மேஂ பாரதீய சாஹே தாமிலநாடு கே ஹோஂ, கேரலா யா ஓடிஸா கே ஹோஂ அதவா கிஸீ அந்ய பாரதீய ராஜ்ய கே ஜப யஹ ஸப விதேஸோஂ மேஂ ஆபஸ மேஂ மிலதே ஹைஂ தோ இநகீ ஸஂபர்க பாஷா ஹிஂதீ ஹோதீ ஹை। இஸகே அதிரிக்த விதேஸோஂ மேஂ ஹிந்தீ படந-பாடந கா பீ சலந
ஜோர பகடநே லகா ஹை। ஹிஂதீ ஸோஸாஇடீ ஸிஂகாபுர / Hindi Society
(Singapore) த்வாரா குல 7 ஹிஂதீ ப்ரஸிக்ஷண கேஂத்ர சலாயே ஜா ரஹே ஹேஂ ஜிஸமேஂ பச்சோஂ ஸே லேகர வயஸ்கோஂ
தக கோ ஹிஂதீ ப்ரஸிக்ஷண ப்ரதாந கியா ஜாதா ஹை। யஹ ஸஂஸ்தா வர்ஷ 1990 மேஂ ஸ்தாபித ஹுயீ ஹை ஔர அப தக குல 2100 ஸே அதிக வித்யார்தியோஂ கோ ஸபல ப்ரஸிக்ஷண
ப்ரதாந கர சுகீ ஹை। இஸகே அதிரிக்த 54 ஸ்கூலோஂ மேஂ பேரேலல ஹிஂதீ ப்ரோக்ராம (Parallel Hindi
Programme) (PHP) சல ரஹா ஹை। ஆஸ்ட்ரேலியா கே
விக்டோரியா ப்ராஂத கீ ஸரகார நே தேஸ கீ கேஂத்ர ஸரகார ஸே ஹிஂதீ கோ ராஷ்ட்ரீய பாட்ரயக்ரம
மேஂ ஸாமில கரநே கீ குஜாரிஸ கீ ஹை। விக்டோரியந ஸரகார நே ராஷ்ட்ரீய பாட்யக்ரம
அதௗரிடீ ஸே பூசா ஹை கி க்யோஂ ஹிஂதீ கோ தேஸ கே பாட்யக்ரம மேஂ 11
பாஷாஓஂ
கே ஸாத ஸாமில நஹீ கியா ஜா ஸகதா? ராஜ்ய ஸரகார நே அபநே பத்ர மேஂ கஹா
கி ஹிஂதீ தேஸ மேஂ ஸபஸே ஜ்யாதா போலீ ஜாநே பாஷா பந சுகீ ஹை, ஹிஂதீ நே பிசலே தஸ
ஸாலோஂ மேஂ 100 ப்ரதிஸத ஸே பீ ஜ்யாதா கீ கதி ஸே விகாஸ
கியா ஹை।
லேகிந பாரத மேஂ விதேஸீ பாஷா ஸீகநே கா சலந உதநா உத்ஸாஹீ நஹீஂ ஹை। லேகிந
அப கேஂத்ரீய வித்யாலயோஂ மேஂ அகலே ஸத்ர ஸே சீநீ பாஷா கீ கக்ஷாஏஂ ஸுரூ கரநே கீ தையாரீ சல ரஹீ ஹை, லேகிந ஸவால உட கடா ஹுஆ ஹை கி ஸிகாஏகா
கௌந? தில்லீ
மேஂ குச ஸஂஸ்தாந சீநீ பாஷா ஸிகாதே ஹைஂ, இஸலிஏ சீநீ ஜாநநே வாலே குச லோக தோ மில ஜாஂஏகே। தோடீ பஹுத
மதத சீநீ தூதாவாஸ பீ கரநே கோ தையார ஹை। லேகிந தில்லீ கே ஸபீ ஸ்கூலோஂ ஔர அந்ய ஸஹரோஂ கே
ஸ்கூலோஂ மேஂ சீநீ படாநே கே லிஏ ஸைகடோஂ ஸிக்ஷக சாஹிஏ ஹோஂகே। இஸகே லிஏ கேஂத்ரீய வித்யாலய ஸஂகடந
நே ஸாஂஸ்கர்திக
ஆதாந –ப்ரதாந கார்யக்ரம
ஔர அந்ய ஸைக்ஷிக கார்யக்ரமோஂ கே தஹத பாரத மேஂ ஹிஂதீ
ஸீகநே யா ஸோத கே லிஏ ஆஏ சீநியோஂ ஸே ஹிஂதீ ஸிகாநே கீ குஜாரிஸ கர ரஹா ஹை। கேஂத்ரீய
வித்யாலய ப்ரஸாஸந நே விதேஸீ பாஷாஓஂ கீ படதீ ஜரூரத கே மத்தேநஜர சாத்ரோஂ கோ சடீ கக்ஷா ஸே ஹீ இநகா
ஆரஂபிக ஜ்ஞாந கராநே கா நிர்ணய லியா ஹை। ஸுரூஆத ஜர்மந ஸே கீ ஜா சுகீ ஹை। லேகிந அபீ தக 34 கேஂத்ரீய வித்யாலயோஂ மேஂ ஹீ ஜர்மந
பாஷா கீ படாஈ ஸுரூ ஹோ பாஈ ஹை। அகலே ஸத்ர ஸே ஸ்கூலோஂ மேஂ
சீநீ பாஷா கீ ஸுரூஆத கீ ஜா ரஹீ ஹை। ஜோ அந்ய
பாஷாஏஂ பாத மேஂ ஸுரூ ஹோஂகீ உநமேஂ ப்ரேஂச, ஜாபாநீ, ஸ்பேநிஸ ஸாமில ஹைஂ। ஏக உச்ச அதிகாரீ கே அநுஸார ஹம சீநீ பாஷா
படாநே வாலே
ஸிக்ஷகோஂ கீ தலாஸ கர ரஹே ஹைஂ।
யூஂ தோ ஹமாரீ ஸஂஸ்கர்தி மேஂ "வஸுதைவ குடுஂபகம"
வர்ஷோஂ ஸே ரசா-பஸா ஹை பர ஜிஸ ஸாஜ-ஸஜ்ஜா ஸே வைஸ்வீகரண யா பூமஂடலீகரண நே
குத கோ ப்ரஸ்துத கியா ஹை, உஸஸே ஹீ ப்ரபாவித ஹோகர பாரதீய விஜ்ஞாபந முகர
ஹோ போல படா-'கர லோ துநியா, முட்டீ மேஂ'। கதா ஸாஹித்ய,
யாத்ரா வித்ராஂத,
பில்மோஂ,
விதேஸீ
வஸ்துஓஂ ஸே சலதே-மசலதே, விதேஸ கப தேஸ ஜைஸா லகநே லகா பதா ஹீ
நஹீஂ சலா। கல தக நௌகரீ கே லிஏ கீ ஜாநேவாலீ விதேஸ யாத்ரா கப ஸாபிஂக ஔர
ப்ரமண கே ரூப மேஂ ஜிஂதகீ கீ ஆம சர்சா கா விஷய ஹோ கஈ, யஹ விபிந்ந தேஸோஂ கே
ஜநமாநஸ கோ பீ ஜ்ஞாத நஹீஂ। தகநீகீ க்ராஂதி நே தோ வர்ஷோஂ ஸே லோகப்ரிய கீத-'மேரே பியா கஏ
ரஂகூந, கியா ஹை வஹௗ ஸே டேலீபூந, கி தேரீ யாத ஸதாதீ ஹை'
கோ
ஜநஸாமாந்ய கே ஜீவந மேஂ விபிந்ந ராக-ராகிநியோஂ கே ஸாத உதார தியா ஔர இஸ
ப்ரகார ஹர ப்ரகார கீ தூரியௗ நஜதீகியோஂ மேஂ பரிவர்தித ஹோ கஈ ஔர ஸாத ஹீ பதலநே
லகீ அபநீ-அபநீ கஹாநீ ஸஂக லோகோஂ கீ ஜிஂதகாநீ, பர க்யா ஜிஂதகாநியோஂ
மேஂ பரிவர்தந ஸசமுச மேஂ ஆ கயா ஹை அதவா பரிவர்தந பாதித ஸா லகதா ஹை?
நஹீஂ,
ஐஸா
கைஸே ஸஂபவ ஹோ ஸகதா ஹை பலா, கி ஏக தரப ஹம பூமஂடலீகரண கே நிநாத கே
நித-ப்ரதிதிந நஏ ரஂக-ஓ-அஂதாஜ ஸே ரூ-ப-ரூ ஹோ ரஹே ஹைஂ ததா தூஸரீ ஓர விபிந்ந பாதாஓ
கீ பீ அநவரத சர்சாஏஂ ஜாரீ ஹைஂ। ஸாயத த்வஂத்வ ஹீ விகாஸ கீ ஸீடீ ஹை ஔர
இஸீ தௌர ஸே பூமஂடலீகரண கா ப்ராதமிக சரண குஜர ரஹா ஹை।
விகாஸஸீல யுக மேஂ ஸமதல ஹோதீ துநியா மேஂ பௌகோலிக ஸீமாஏஂ நி:ஸஂதேஹ டூட ரஹீ ஹைஂ கிந்து ஸாஂஸ்கர்திக மூல்யோஂ கே ஸாத அபிவ்யக்தி மேஂ கிஸீ ப்ரகார கீ டூட-பூட ஔர ஸமாமேலந நஹீஂ திகலாஈ பட ரஹா ஹை பல்கி ஸாஂஸ்கர்திக மூல்ய ஔர நீஜி அபிவ்யக்தி ஸைலீ நே விஸ்வ மேஂ பாஷா கீ அஸ்மிதா கோ ஜிஸ ப்ரகர அஂதாஜ மேஂ பிசலே குச வர்ஷோஂ ஸே ஏக ஸாமயிக வ மஹத்வபூர்ண விஷய பநாயா ஹை உஸஸே விஸ்வ படல பர பாஷாஏஂ ஏக நஈ தீப்தி ஔர மஹத்வ கே ஸஂக அபநீ உமஂக, தரஂக கீ லய மேஂ அபநே அஸ்தித்வ ஆரோஹண கா மர்தஂக பஜா ரஹீ ஹைஂ। யஹ ஸப பூர்வநியோஜித கார்யப்ரணாலீ கா பரிணாம நஹீஂ ஹை ஔர வைஸே பீ அகில விஸ்வ ஸ்தர பர அபநீ-அபநீ பாஷா கீ ஸாதநா, ஆராதநா ஔர விஸ்வ விஜய காமநா கீ உர்ஜாபூர்ண ஹலசலேஂ கணேஸ ஜீ கோ தூத பிலாநே ஜைஸீ ரஹஸ்யமயீ லோகசேதநா நஹீஂ ஹோ ஸகதீ ஹை, தோ ப்ரஸ்ந உடநா ஸ்வாபாவிக ஹை கி பூமஂடலீகரண கே பரலீகரண மேஂ அபநீ ஸரண மேஂ கிந பாவீ ஆவரணோஂ கோ சுபாஏ பாஷாஏஂ அபநே-அபநே தீர த்வாரா அஸ்வமேத யஜ்ஞ மேஂ நிமக்ந ஹைஂ। பிசலே தோ தஸகோஂ ஸே பாஷாஈ ஸஂகர்ஷ சல ரஹா ஹை ததா ஜைஸே-ஜைஸே வைஸ்வீகரண அபநே ப்ரபாவ கோ படாதே ஜா ரஹா ஹை வைஸே-வைஸே பாஷா கா மஸலா அபநீ கஹராஈயோஂ கா விஸ்லேஷண கரதே ஹுஏ அபநே நிகார கோ ஔர ஸஂவார ரஹா ஹை। ஹிஂதீ தோ அபநீ ஸஂகர்ஷ யாத்ரா அநவரத ஜாரீ ரகே ஹுஏ ஹை ததா இஸ ஸஂகர்ஷ கே தௌராந ஹிஂதீ கீ அநேகோஂ சடாஏஂ பரபஸ அபநீ ஓர கீஂச லேநே கீ கூவத பா பைடீ ஹை।
பூமஂடலீகரண கோ, ஸமதல துநியா கா நாம பீ தியா கயா ஹை ஜிஸஸே ஏக தேஸ ஸே தூஸரே தேஸ மேஂ ஆவாகமந, ஸஂபர்க, வ்யாபார ஆதி ஸஹஜ ஔர ஸாமாந்ய ஹோதா ஜாஏகா। பூமஂடலீகரண கே ஸமதல ஹோநே ஸே தேஸோஂ கே பீச கீ ஆர்திக, ஸாமாஜிக, ஸாஂஸ்கர்திக ஆதி தீவாரேஂ டூட ரஹீ ஹைஂ, ஹர ப்ரகார கே வாத கா விஸ்வஸ்தரீய மாநகீகரண கா ஏக தேஜ தௌர சல ரஹா ஹை, ப்ரதியோகிதாஓஂ ஔர உபலப்தியோஂ கா தாயரா அபநீ ஸீமாஓஂ கோ தோடதே ஹுஏ பூரீ தரதீ தக பஸர ரஹா ஹைஂ ஜிஸமேஂ ஹர தரப ஸரல, ஸஹஜ, ஸர்வமாந்ய ஔர ஸாரகர்பித விபிந்ந தத்வோஂ வ பக்ஷோஂ கீ மாஂக ஹோ ரஹீ ஹை। இஸ ப்ரகார அதி விஸ்தர்த கார்யக்ஷேத்ர மில ஜாநே ஸே ப்ரத்யேக ராஷ்ட்ர அபநீ மௌலிக ஸப்யதா, ஸஂஸ்கர்தி கோ லேகர உபர ரஹா ஹை ததா இஸ ஸப்யதா ஔர ஸஂஸ்கர்தி கே ஸாத அபநே ராஷ்ட்ர கீ பாஷா கோ அபிவ்யக்தி கா மாத்யம பநா, அபநீ ஏக முகம்மல பஹசாந கீ பிராக மேஂ லகா ஹை। வைஸ்வீகரண கா யஹ தௌர ப்ரத்யேக ராஷ்ட்ர கே ஸக்தி பரீக்ஷண கா ஹை ஜிஸமேஂ அபிவ்யக்தியாஂ அபநீ மஹத்வபூர்ண பூமிகாஏஂ நிபாஏஂகீ ததா ஜிஸ ராஷ்ட்ர கா ஸம்ப்ரேஷண ஜிதநா ப்ரகர ஔர பரிஸ்திதிஜந்ய ஹோகா வஹ பாஜீ உதநீ ஹீ ஸுகம தௌர பர உஸ தேஸ கே ஹாஂத ஹோகீ। அதஏவ பூமஂடலீகரண மேஂ பாஷாஓஂ கீ வர்சஸ்வதா கா அகோஷித வ அப்ரத்யக்ஷ லடாஈ ஜாரீ ஹை।
பூமஂடலீகரண கே இஸ ஆரம்பிக தௌர மேஂ ஹிஂதீ நே ஸ்வஂய கோ ராஷ்ட்ர கீ பிஂதீ ப்ரமாணித கரதே ஹுஏ அபநே டைநே கோ ஹநுமாந கீ தரஹ விஸால ரூப தேநே மேஂ ஸபலதாபூர்வக ப்ரயத்நஸீல ஹை। ஹிஂதீ கீ ஜப பீ பாத ஹோ தப உர்தூ பாஷா கா ஜிக்ர ந ஹோ யஹ ஹோ நஹீஂ ஸகதா, அதஏவ பாரத ஔர பாகிஸ்தாந தோநோஂ தேஸோஂ கே நாகரிகோஂ ஆதி த்வாரா ஹிஂதீ பாஷா கோ நிரந்தர வ்யாபக ஔர ஸக்ஷம ஆதார தியா ஜா ரஹா ஹை। ஹிஂதீ கீ ஸீமாஏஂ யஹீஂ ஆகர கதம நஹீஂ ஹோ ஜாதீ ஹைஂ பல்கி இஸகே விகாஸ மேஂ த்ரவிடீயந, துர்கீ, பாரஸீ, அரபீ, புர்தகாலீ ஔர அஂக்ரேஜீ பாஷாஓஂ கா உல்லேகநீய யோகதாந ஹை। பாரத தேஸ கீ ஸப்யதா ஔர ஸஂஸ்கர்தி கோ இஸீ ப்ரகார கீ பாஷா ஸஂசேதநா ஸஹித ஆட ஸௌ வர்ஷோஂ ஸே குஸலதாபூர்வக அபிவ்யக்த கியா ஜா ரஹா ஹை। வைஸ்வீகரண கே வர்தமாந தௌர மேஂ டிஜீடல மிடீயா த்வாரா ஹிஂதீ கோ அப்ரீகா, மத்ய-பூர்வ, யூரோப ஔர உத்தரீ அமேரீகா மேஂ ஏக சித்தாகர்ஷக டஂக ஸே லகாதார பஹுஂசாயா ஜா ரஹா ஹை। தூஸரீ ஓர பஹுராஷ்ட்ரீய கஂபநியௗ தக்ஷிண ஏஸியா கே பாஜார மேஂ பைட லகாநே ஹேது ஹிஂதீ கீ உபயோகிதா மேஂ உத்தரோத்தர படோதரீ கரதே ஜா ரஹீ ஹைஂ। இந ஸபகே ஸாத குஸல மாநவ ஸ்ரம, விஸேஷஜ்ஞோஂ கீ ஜரூரதோஂ ஆதி கே லிஏ பீ தக்ஷிண ஏஸியா விஸ்வ கோ அபநீ ஓர கீஂச ரஹா ஹை। இஸகா தாத்பர்ய யஹ கதஈ நஹீஂ ஹை கி விஸ்வ மேஂ அந்ய பாஷாஏஂ அலஸாஈ ஸீ ஹைஂ பல்கி விஸ்வ மேஂ அபநே பரசம கோ லேகர ஹிஂதீ கே ஸாத அக்ரணீ கதார மேஂ தௌட லகாநேவாலீ ஜர்மந, ப்ரேஂச, ஜாபாநீ, ஸ்பைநிஸ ஔர சீநீ ஜைஸீ ப்ரமுக பாஷாஏஂ பீ கதம ஸே கதம மிலாகர ஏக-தூஸரே ஸே ஆகே நிகலநே கீ ஹோட மேஂ தௌட ரஹீ ஹைஂ। ஏக தாஜா பாஷாஈ அநுமாந கே அநுஸார விஸ்வ மேஂ குல சஹ ஹஜார ஆட ஸௌ நௌ பாஷாஏஂ போலீ ஜா ரஹீ ஹைஂ ஜிஸமேஂ ஸே 905 பாஷாஓஂ கோ போலநேவாலோஂ கீ ஸஂக்யா ஏக லாக ஸே கம ஹை। இந ஸபீ பாஷாஓஂ மேஂ ஹிஂதீ கோ ஸீதே சுநௌதீ தேநேவாலீ பாஷா சீந மேஂ போலீ ஜாநவாலீ மைஂட்ரீந பாஷா ஹை। ஜ்ஞாதவ்ய ஹை கி ஜநஸஂக்யா கீ தர்ஷ்டி ஸே சீந ஔர பாரத கோ சுநௌதீ தே பாநா அந்ய தேஸோஂ கே லிஏ கடிந கார்ய ஹை।
பூமஂடலீகரண 21 வீஂ ஸதாப்தீ மேஂ வைஸ்விக கௗவ பநதே ஜா ரஹா ஹை। ஏக அரப ஸே பீ அதிக நாகரிகோஂ கே பாரத தேஸ நே, தேஜ கதி ஸே விகஸித ஹோ ரஹீ இஸகீ அர்தவ்யவஸ்தா நே, விஸ்வ கோ அபநீ ஓர தேகநே கே லிஏ விவஸ கர தியா ஹை। ஹால ஹீ மேஂ ஜப யஹ தத்ய உபரா கி துநியா கீ 3 ஹஜார பாஷாஓஂ ஔர போலியோஂ கா அஸ்தித்வ வர்ஷ 2050 தக ஸமாப்த ஹோ ஜாஏகா, ஜிஸே ஸுநகர விஸ்வ கீ பாஷாஏஂ சௌஂக உடீஂ ததா பாரத தேஸ மேஂ தபே ஸப்தோஂ மேஂ ஏக ஸுகபுகாஹட ஸீ சலீ கி கஹீஂ ஹிஂதீ பீ தோ இந தீந ஹஜார பாஷாஓஂ மேஂ ஏக நஹீஂ ஹை। யஹ ஏக கால்பநிக பய மாத்ர ஹை கிஂது இஸஸே ஏக ஸஂகேத யஹ பீ மிலதா ஹை கி தேஸ மேஂ குச ஐஸே லோக பீ ஹைஂ ஜிந்ஹேஂ ஹிஂதீ பாஷா கீ ஸமாப்தி கீ ஸஂகா ஹை। ஜபகி அமேரீகா கே ஸேஂட்ரல இஂடேலீஜேஂஸ ஏஜேந்ஸீ கீ 2005 கீ ஸீ.ஆஈ.ஏ. வர்ல்ர்ட பைக்ட புக கே அநுஸார தரதீ பர போலீ ஜாநேவாலீ பாஷாஓஂ மேஂ ஸே ஹிஂதீ விஸ்வ கீ ஸபஸே ப்ரபாவஸாலீ சதுர்த பாஷா ஹை। யஹௗ பர மேரா ப்ரயாஸ ஹிஂதீ பாஷா கே வ்யக்தவ்யோஂ கா ப்ரஸ்துதீகரண நஹீஂ ஹை பல்கி கோஸிஸ ஹை ஹிஂதீ பாஷா கீ இந தோ விரோதீ மாநஸிகதா கே விஸ்லேஷண கா, ஜிஸமேஂ ஏக ஓர பாரத தேஸ கே குச லோகோஂ கா பய ஹை தோ தூஸரீ ஓர பூமஂடலீய ஸ்தர பர உஸ பய கா நிராகரண பீ உபலப்த ஹை। யதி ஹம பஹலே பாரத கீ இஸ மாநஸிகதா கா விஸ்லேஷண கரேஂ தோ நதீஜா யஹீ ஹோகா கி பஹுத கம லோக ஹைஂ ஜோ ஹிஂதீ கீ வர்தமாந கதி ஔர ப்ரகதி கீ ஸ்பஂதநோஂ கா அத்யதந அநுபவ கர ரஹே ஹைஂ வரநா அதிகாஂஸத: லோகோஂ கீ பாஷாகத தாரணாஏஂ யத்ர-தத்ர, படந-ஸ்ரவண கே ஆதார பர வேதால கதா ஸரீகீ ஹைஂ। ஹமாரே தேஸ மேஂ ஹிஂதீ நிரஂதர விபிந்ந ஸ்தரோஂ பர ஸ்வீகாரீ ஜா ரஹீ ஹை இஸகே பாவஜூத பீ யஹ தாரணா மாநஸ மேஂ கர கர கஈ ஹை கி - லோக க்யா கஹேஂகே। ஹமாரா தேஸ ஹிஂதீ கீ மாநஸிகதா ஸே அபீ பீ ஜூஜ ரஹா ஹை, ஜபகி விஸ்வ மேஂ ஹிஂதீ கே ப்ரசார-ப்ரஸார ஔர லோகப்ரியதா கா விஸ்லேஷண பரிணாம, ஹிஂதீ கோ ஏக உர்ஜாபூர்ண பவிஷ்ய கீ ஓர லே ஜா ரஹா ஹை।
விஸ்வ ஸ்தர பர ஹிஂதீ கே விஸ்தார மேஂ ஹிஂதீ ஸாஹித்ய கீ உல்லேகநீய பூமிகா ஹை ஔர அபீ பீ ஹிஂதீ ஸாஹித்ய அபநீ இஸ பூமிகா கோ பகூபீ நிபா ரஹா ஹை। ஸமய கே ஸஂக பூமிகா கே தரீகே மேஂ பதலாவ ஆதே ஜா ரஹா ஹை। ஹிஂதீ ஸாஹித்ய அப தகநீகீ ஸே பீ ஜுட ரஹா ஹை ததா கஂப்யூடர கீ விபிந்ந விதாஓஂ மேஂ ஹிஂதீ அபநீ உபஸ்திதி கோ தர்ஜ கராதே பட ரஹீ ஹை। ஹிஂதீ கத்ய விதா மேஂ அபிவ்யக்தி, கர்பநால ஆதி ஜைஸீ வேப பத்ரிகாஏஂ ஹைஂ ததா காவ்ய மேஂ அநுபுதி ஆதி ஜைஸீ வேப பத்ரிகாஏஂ ஹிஂதீ ஸாஹித்ய கே பேஹதர சவி கோ நிரஂதர நிகார ரஹீ ஹைஂ ததா ஐஸீ கஈ பத்ரிகாஓஂ கோ விதேஸோஂ ஸே ஏக படா பாடக வர்க மிலா ஹை। ஜாலகர பர அநேகோஂ ஹிஂதீ பத்ரிகாஏஂ ஔர ப்லௗக ஹிஂதீ கே மஹத்வ கோ தர்ஸாதே ஹுஏ ப்ரபாவஸாலீ டஂக ஸே ப்ரசார-ப்ரஸார மேஂ வ்யஸ்த ஹைஂ। பூமஂடலீகரண கே யுக மேஂ ஸூசநா ஔர ப்ரௌத்யோகிகீ கே தால-மேல கே பிநா ஹிஂதீ கே விஸ்தார கீ கல்பநா தக நஹீஂ கீ ஜா ஸகதீ ஹை। அபநீ தமாம கடிநாஈயோஂ கே பாவஜூத பீ ஹிஂதீ நே ஜிஸ தரஹ ப்ரௌத்யோகிகீ ஜகத மேஂ அபநா பைர ஜமாயா ஹை உஸகீ பூரி-பூரி ப்ரஸஂஸா முக்த கஂட ஸே ஜிதநீ ஜ்யாதா கீ ஜாஏ உதநா ஹீ கம ஹை। கௌந லோக ஹைஂ ஜோ ஹிஂதீ ஔர ப்ரௌத்யோகிகீ கே ஸஂகம கே லிஏ உல்லேகநீய பூமிகாஏஂ நிபா ரஹே ஹைஂ? நி:ஸஂதேஹ பூமஂடல கே விபிந்ந தேஸோஂ மேஂ பஸே பாரதீய ஔர ஹிஂதீ ப்ரேமீ, பாரத ஸரகார ததா தேஸ மேஂ முட்டீ பர ப்ரௌத்யோகிகீ ஸே நாதா ரகநேவாலே ஹிஂதீ ப்ரேமீஜந। ஆஜ வ்யக்தி கா மோபாஈல நஂபர ஜிதநா ஜரூரீ ஹோ கயா ஹை உதநா ஹீ மஹத்வபூர்ண ஹோ கயா இஂடரநேட கா உஸகா ஆஈ.டீ.। கஂப்யூடர ஸே ஜுடே ரஹநே ஸே இஂடரநேட கீ துநியா மேஂ ஹிஂதீ கே பைலதே ஸாம்ராஜ்ய கீ நவீநதம ஜாநகாரியௗ மிலதீ ரஹதீ ஹைஂ। ப்ரஸித்த ஸர்ச இஂஜந கூகல கே ப்ரமுக ஏரிக ஸ்மிட கா மாநநா ஹை கி அகலே பாஂச ஸே தஸ ஸாலோஂ மேஂ ஹிஂதீ இஂடரநேட பர சா ஜாஏகீ ஔர அஂக்ரேஜீ ஔர சீநீ கே ஸாத ஹிஂதீ இஂடரநேட கீ துநியா கீ ப்ரமுக பாஷா ஹோகீ।
இஂடரநேட பர ஹிஂதீ கே ப்ரயோக மேஂ ஸபஸே படீ கடிநாஈ ஹிஂதீ பௗந்ட கீ ஹை। ஹிஂதீ கே பௗந்ட மேஂ ஏகரூபதா கே அதக ப்ரயாஸோஂ ஸே யூநிகோட கீ உபலப்தி நே ஹிஂதீ பௗந்ட கோ ஏகரூபதா தேநே கா ப்ரயாஸ கியா ஹை கிஂது அபீ பீ மஂஜில காபீ தூர ஹை। ஜாலகர கீ குச ப்ரமுக பத்ரிகாஓஂ நே யூநிகோட கோ அபநா லியா ஹை கிஂது விபிந்ந பைஂகோஂ, கார்யாலயோஂ ஆதி மேஂ அபீ பீ இஸே பூரீ தரஹ அபநாயா ஜாநா பாகீ ஹை। ஹிஂதீ கீ விபிந்ந ஸௗப்டவேயர கஂபநியோஂ கோ பீ சாஹிஏ கி வே இஸ திஸா மேஂ குச காரகர கதம உடாஏஂ கிஂது உந்ஹேஂ வ்யாவஸாயிக கதரோஂ கா அஂதேஸா ஹை அதஏவ ஏக ஸார்தக பஹல நஹீஂ ஹோ பா ரஹீ ஹை। இஂடரநேட ஜகத மேஂ ஹிஂதீ லிகநே கே லிஏ ரோமந லிபி கா ஸஹாரா லியா ஜா ரஹா ஹை கிஂது இஸகா ஆஸய யஹ நஹீஂ லகாயா ஜாநா சாஹிஏ கி தேவநாகரீ லிபி சூட ரஹீ ஹை பல்கி யாஹூ ஜேஸே நேட ப்ரதாந கரநேவாலீ கஂபநீ தேவநாகரீ லிபி கோ லேகர கஂபீர நஹீஂ ஹுஈ ஹை ஜபகி கூகல த்வாரா ஸராஹநீய ப்ரயாஸ ஹோ ரஹே ஹைஂ। நேட பர தேவநாகரீ லிபி கீ வர்சஸ்வதா கே பீசே வ்யாவஸாயிக தர்ஷ்டிகோண ஸே பீ கஹீஂ அதிக ரூகாவட தர்ட இச்சாஸக்தி கா அபாவ ஹை। க்யா ஆப லோகோஂ கோ நஹீஂ லகதா கி பாஷா கீ தமாம கூபியோஂ கே பாவஜூத பீ ஹிஂதீ தர்ட இச்சாஸக்தி கீ கமீ கா ஸிகார ஹை। மாநவ ஸரீர மேஂ ரக்த கீ கமீ ஸே ப்ரசலித ஸப்த ஏநிமிக கா உபயோக கியா ஜாதா ஹை ஜபகி தர்ட இச்சாஸக்தி கீ கமீ ஸே ஹிஂதீ ஏநிமிக ஹோ கஈ ஹை।
ஹிஂதீ கீ ஏக விசித்ர ஸ்திதி நஜர ஆ ரஹீ ஹை ஜிஸகே தஹத் குச லோக ஹிஂதீ கே வர்தமாந கதி, ப்ரகதி ஔர நீதி கோ ஸஹஜ, ஸாமாந்ய ஔர ஸுபத்த நாமகரண ஸே விபூஷித கர ரஹே ஹைஂ தோ குச லோக இஸே அஸுத்த, அநர்கல ஔர அபத்ர விஸேஷணோஂ ஸே நவாஜநே மேஂ நஹீஂ ஹிசக ரஹே ஹைஂ, இஸ ப்ரகார ஹிஂதீ சர்சா-பரிசர்சா கே அநேகோஂ தௌர ஸே குஜர ரஹீ ஹை ததா ஸமய-ஸமய பர அக்நி பரீக்ஷாஓஂ ஸே குஜரதே ஹுஏ அபநீ குஂதநீய ஆபா ஸஹித ஜநமாநஸ கே ஹர்தய மேஂ வஂதநீய பாஷா பநதீ ஜா ரஹீ ஹை। யஹ தோ ஸ்பஷ்ட ஹை கி பூமஂடல மேஂ ஹிஂதீ கீ ஏக பயார சல படீ ஹை, கஹீஂ தேஜ ஹை, கஹீஂ மஂதர ஹை தோ கஹீஂ உநீஂதீ ஸீ கஸமஸா ரஹீ ஹை। யஹ ப்ரகதி பத யகபயக கைஸே உபர படா கோஈ கரிஸ்மா கஹா ஜாஏ யா கி அலாதீநீ தாகத ? ஸ்தூல தௌர பர தேகா ஜாஏ தோ யஹ ஹமாரே தேஸ கே பாஜார கா அஸர ஹை ஜிஸமேஂ ஆர்திக விகாஸ, ஜநஸஂக்யா ஆதி நே பூமஂடல கோ அபநீ ஓர மோட லியா ஹை। வரநா கிஸநே ஸோசா தா கி அமேரிகந ப்ரஸாஸந ஏக திந போல உடேகா கி 21வீஂ ஸதாப்தீ மேஂ ராஷ்ட்ரீய ஸுரக்ஷா ஔர ஸமர்த்தி கே லிஏ அமேரிகீ நாகரிகோஂ கோ ஹிஂதீ ஸீகநீ சாஹிஏ। பாத யஹீஂ தக நஹீஂ ஹை பல்கி அமரீகீ ராஷ்ட்ரபதி புஸ நே அபநே அஹம் ராஷ்ட்ரீய பாஷண மேஂ கஹா கி 'ஹம ஹௗத பர ஹௗத கர கர நஹீஂ பைட ஸகதே। துநியா கீ அர்தவ்யவஸ்தா மேஂ ஹம பாரத ஔர சீந ஜைஸே நஏ ப்ரதியோகீ தேக ரஹே ஹைஂ।" ஹமேஂ துநியா படீ உத்ஸகுதாபூர்ண நஜரோஂ ஸே தேக ரஹீ ஹை ஜிஸகா ஏக உதாஹரண ஹமேஂ மார்ச, 2006 கா ஆம பஜட பேஸ கரதே ஹுஏ ப்ரிாதாநீ வித்த மஂத்ரீ கே வக்தவ்ய மேஂ பீ மிலதா ஹை ஜிஸமேஂ உந்ஹோஂநே கஹா ஹை கி " பாரத ஔர சீந ஸே மிலநே வாலீ கடீ ப்ரதிஸ்பர்தா கா மதலப ஹை கி ஹம ஹௗத பர ஹௗத தர கர நஹீஂ பைடே ரஹ ஸகதே।" இஸகே அதிரிக்த பஹுராஷ்ட்ரீய கஂபநியோஂ த்வாரா ஹிஂதீ கோ கலே ஸே லகாநா தோ ஸர்வவிதித ஹை ததா ஹமாரே ஸமாஜ கே சர்சித ததா மநோரஂஜந ஹேது ஜநித ஸாஸ-பஹூ கே ஜகடே கோ பீ ஸீத பேய கீ பஹுராஷ்ட்ரீய கஂபநியௗ கோகா கோலா ஔர பேப்ஸீ கே ஹிஂதீ விஜ்ஞாபந மஹாஸமர நே மாத கர தியா ஹை। வஸ்துத: ஹிஂதீ அப கேவல ஜநஸாமாந்ய கீ பாஷா ஹீ நஹீஂ ரஹ கஈ ஹை பல்கி பாஜார கீ ஏக மஜபூரீ பீ பந கஈ ஹை। சைநலோஂ பர ரிமோடீய உடாந பர கர தேகிஏ தோ ஹர டஹராவ பர விஜ்ஞாபந ஹிஂதீ ஹீ போலதே மிலேகா।
ஹிஂதீ சாஹே விஜ்ஞாபந கீ பாஷா கே ரூப மேஂ ஹோ யா
கிஸீ அந்ய விதா மேஂ உஸகா ப்ரபாவ கிஸீ ஸீமா தக ஹீ நஹீஂ ரஹதா பல்கி விபிந்ந
ப்ரசார-ப்ரஸார மாத்யமோஂ ஸே பூமஂடல மேஂ விஸ்தர்த ஹோ ஜாதா ஹை। ஸஂஸார கே லகபக 120
தேஸோஂ
மேஂ பாரதீய மூல கே லோக ரஹதே ஹைஂ। இநமேஂ ஸே பஹுத படீ ஸஂக்யா அபநீ
பாஷா பூல சுகீ ஹை பர இஸகா மதலப யஹ நஹீஂ ஹோ ஸகதா கி வே ஹிஂதீ ஸீக நஹீஂ ரஹே
ஹைஂ। பூமஂடலீய ஆகாஸ பர பைர பஸாரதீ ஹிஂதீ அபநே கஈ ரூப திகலா ரஹீ ஹை ததா யஹ
கஹநா கடிந ஹை கி கிஸ தேஸ மேஂ ஹிஂதீ கிஸ அஂதாஜ மேஂ ஹோகீ டீக வைஸே ஹீ
ஜைஸே பஂபஈயா ஹிஂதீ, மத்ராஸீ ஹிஂதீ, லகநவீ ஹிஂதீ,
ஹைதராபாதீ
ஹிஂதீ ஆதி। ஜ்ஞாதவ்ய ஹை கி ப்ராய: பரிவர்தந ப்ரகதி கா பரிசாயக
ஹோதா ஹை। பரிவர்தந ஔர ப்ரகதி கே ஏக உதாஹரணஸ்வரூப ஸிஂகாபுர கா உதாஹரண லேதே
ஹைஂ ஜஹௗ கீ ஜநஸஂக்யா மேஂ பாரதீயோஂ கா ப்ரதிஸத மாத்ர சஹ பீஸதீ ஹை। 1990
மேஂ
ஜப ஸிஂகாபுர மேஂ ஹிஂதீ ஸோஸாயடீ கீ ஸ்தாபநா ஹுஈ தோ ஸிஂகாபுர ஸரகார நே
ஹிஂதீ கோ தூஸரீ ஐஸீ பாஷா கோஷித கர தியா ஜிஸே வித்யார்தீ ஸபஸே ஜ்யாதா ஸீகநா
சாஹதே ஹைஂ। ஸிஂகாபுர கீ ஹிஂதீ ஜரூர ஹமாரே தேஸ மேஂ ப்ரயுக்த ஹிஂதீ ஸே தோடீ
பிந்ந ஹோகீ। ப்ரிடேந மேஂ தோ தடல்லே ஸே 'ஹிஂகலிஸ' சல படீ ஹை। இதநா ஹீ நஹீஂ
உபந்யாஸகார ஔர ஸிக்ஷக பலஜிஂதர மஹல நே ஹிஂகலிஸ ஜைஸீ மஜேதார பாஷா கே ஸஂஸார
கோ வ்யாபக பநாநே கே லிஏ இஸகீ ஏக காஇட, ஸப்தகோஷ கே ரூப பேஸ கீ ஹை ஜிஸகா நாம
ஹை-"த க்வீந்ஸ ஹிஂகலிஸ ஹாஊ டூ ஸ்பீக பக்கா।" அஂக்ரேஜீ அகபார கே ஸ்தஂபகார
ஸ்ரீ ஜக ஸுரையா நே ஹிஂகலிஸ பர அபநே ஏக லேக மேஂ லிகா ஹை – you are
not believing on me? Just you go to Bilayat or amerika and finding out you will
be.Peoples there are using many-many ajib words we desi Angreziwallas are
bilkul not understanding, no matter how much koshish karo we do. ஸாயத குச
லோகோஂ கீ பர்குடியௗ ஐஸீ பாஷா ஸுநகர தந ஜாஏ ஔர ஸ்ரீ மஹாவீர ப்ரஸாத
த்விவேதீ யா டௗ. ரகுவீர கீ ஆத்மா பாஷா ஸுத்ததா கீ முநாதீ பிர ஸே ஸுரூ கர
தேஂ பர ஸச தோ யஹ ஹை கி ஹிஂதீ பிகட நஹீஂ ரஹீ ஹை பல்கி பூமஂடலீய ஸ்தர பர அபநே
கோ விபிந்ந ரூபோஂ மேஂ ஸஜா-ஸஂவார ரஹீ ஹை। ஹௗ, யஹ கடு யதார்த
ஹை கி ஹிஂதீ கே வர்தமாந மௌலிக ரூப கோ பநாஏ ரகநே கா தாயித்வ ஹம ஸப பர ஹை
ததா இந பாஷாஈ ஜோகோஂ ஔர அஂதடோஂ ஸே குஜரதே ஹுஏ ஹிஂதீ கோ ஹம ஜிஸ கலேவர மேஂ
டால பாஏஂகே ஹிஂதீ கா வஹீ ரூப ஹோகா। வைஸே இஸ ஹிஂகலிஸ ஸே பச பாநா பீ கடிந
கார்ய ஹை।
யஹௗ யஹ ஸோச பீ ப்ராஸஂகிக ஹை கி ஜப வைஸ்விக ஸ்தர பர ஹிஂதீ ப்ரகதி தர்ஸா ரஹீ ஹை தோ அப தக ஸஂயுக்த ராஷ்ட்ர ஸஂக கீ பாஷா க்யோஂ நஹீஂ பந பாஈ ? ஸர்வவிதித ஹை கி இஸ ஸமய ஸஂஸார கீ சஹ பாஷாஏஂ - அஂக்ரேஜீ, ப்ரேஂச, ஸ்பேநிஸ, ஜர்மந, சீநீ ததா அரபீ பாஷாஏஂ ஸஂயுக்த ராஷ்ட்ர ஸஂக கீ ஆதிகாரிக பாஷாஏஂ ஹைஂ, தோ க்யா கமீ ஹை ஹிஂதீ மேஂ ? இஸகா கேவல யஹீ உத்தர ஹோ ஸகதா ஹை கி ஹமநே அப தக நிரஂதர கஂபீரதா ஸே இஸபர கார்ரவாஈ நஹீஂ கீ ஹை பரஂது பூமஂடலீகரண நே ஹிஂதீ கோ பஹசாநா ஹை ததா ஹிஂதீ கா பூமஂடல பர காநா-பஜாநா, ஸாஹித்ய கா ரஂக-பிரஂகா தராநா ஆதி, இஸே விஸ்வ பாஷாஓஂ மேஂ ஏக ஸயாநா கா தர்ஜா திஏ ஜா ரஹா ஹை அதஏவ ஸஂயுக்த ராஷ்ட்ர ஸஂக தக பஹுஂசநா கடிந நஹீஂ ரஹ கயா ஹை। வைஸே அநேகோஂ ஸ்வஂயஸேவீ ஸஂஸ்தாஏஂ பீ இஸ திஸா மேஂ அபநே-அபநே டஂக ஸே ப்ரயாஸரத ஹைஂ ததா ஹமேஂ பீ அபநே-அபநே ஸ்தர பர ப்ரயாஸரத ரஹநா சாஹிஏ, ஆஸாவாதீ ரஹநா சாஹிஏ। சூஂகி அப அஂதர்ராஷ்ட்ரீய ஸ்தர பர ஹிஂதீ அபநீ சாப சோட ரஹீ ஹை ததா ஆர்திக ரூப ஸே ஹமாரா தேஸ ஸதத் ஸமர்த்த ஔர ஸக்ஷம ஹோதே ஜா ரஹா ஹை இஸலிஏ லோக அப பாரத கீ ஓர முட ரஹே ஹைஂ। ஹிஂதீ போலநே-ஸமஜநே வாலோஂ கீ ஸஂக்யா 40 கரோட கே ஆஸபாஸ ஹோநே கா அநுமாந ஹை। இஸகா ஏக ப்ரமுக காரண ஹை ரோஜகார கே அவஸர மேஂ லகாதார வர்த்தி। ஹிஂதீ கீ லோகப்ரியதா மேஂ ஹிஂதீ பில்மோஂ யா பௗலீவுட கே மஹத்வ கோ அநதேகா நஹீஂ கியா ஜா ஸகதா।
யஹௗ யஹ ஸோச பீ ப்ராஸஂகிக ஹை கி ஜப வைஸ்விக ஸ்தர பர ஹிஂதீ ப்ரகதி தர்ஸா ரஹீ ஹை தோ அப தக ஸஂயுக்த ராஷ்ட்ர ஸஂக கீ பாஷா க்யோஂ நஹீஂ பந பாஈ ? ஸர்வவிதித ஹை கி இஸ ஸமய ஸஂஸார கீ சஹ பாஷாஏஂ - அஂக்ரேஜீ, ப்ரேஂச, ஸ்பேநிஸ, ஜர்மந, சீநீ ததா அரபீ பாஷாஏஂ ஸஂயுக்த ராஷ்ட்ர ஸஂக கீ ஆதிகாரிக பாஷாஏஂ ஹைஂ, தோ க்யா கமீ ஹை ஹிஂதீ மேஂ ? இஸகா கேவல யஹீ உத்தர ஹோ ஸகதா ஹை கி ஹமநே அப தக நிரஂதர கஂபீரதா ஸே இஸபர கார்ரவாஈ நஹீஂ கீ ஹை பரஂது பூமஂடலீகரண நே ஹிஂதீ கோ பஹசாநா ஹை ததா ஹிஂதீ கா பூமஂடல பர காநா-பஜாநா, ஸாஹித்ய கா ரஂக-பிரஂகா தராநா ஆதி, இஸே விஸ்வ பாஷாஓஂ மேஂ ஏக ஸயாநா கா தர்ஜா திஏ ஜா ரஹா ஹை அதஏவ ஸஂயுக்த ராஷ்ட்ர ஸஂக தக பஹுஂசநா கடிந நஹீஂ ரஹ கயா ஹை। வைஸே அநேகோஂ ஸ்வஂயஸேவீ ஸஂஸ்தாஏஂ பீ இஸ திஸா மேஂ அபநே-அபநே டஂக ஸே ப்ரயாஸரத ஹைஂ ததா ஹமேஂ பீ அபநே-அபநே ஸ்தர பர ப்ரயாஸரத ரஹநா சாஹிஏ, ஆஸாவாதீ ரஹநா சாஹிஏ। சூஂகி அப அஂதர்ராஷ்ட்ரீய ஸ்தர பர ஹிஂதீ அபநீ சாப சோட ரஹீ ஹை ததா ஆர்திக ரூப ஸே ஹமாரா தேஸ ஸதத் ஸமர்த்த ஔர ஸக்ஷம ஹோதே ஜா ரஹா ஹை இஸலிஏ லோக அப பாரத கீ ஓர முட ரஹே ஹைஂ। ஹிஂதீ போலநே-ஸமஜநே வாலோஂ கீ ஸஂக்யா 40 கரோட கே ஆஸபாஸ ஹோநே கா அநுமாந ஹை। இஸகா ஏக ப்ரமுக காரண ஹை ரோஜகார கே அவஸர மேஂ லகாதார வர்த்தி। ஹிஂதீ கீ லோகப்ரியதா மேஂ ஹிஂதீ பில்மோஂ யா பௗலீவுட கே மஹத்வ கோ அநதேகா நஹீஂ கியா ஜா ஸகதா।
பூமஂடலீகரண கே யுக மேஂ ஹிஂதீ கீ பூமிகா ஸஂபர்க, ஸம்ப்ரேஷண ஔர ஸாநித்ய கீ ஹை ததா ஜிஸே ஹிஂதீ பகூபீ நிபா ரஹீ ஹை, ஹௗ ஆப சாஹேஂ தோ பௗலீவுட கோ அக்ரணீ ஸ்தாந தே ஸகதே ஹை ஆகிரகார ஹிஂதீ பில்மேஂ கேவல கீத-நர்த்ய-ஸஂவாத கா ரஂகீந பிடாரா ஹீ லேகர பூமஂடல மேஂ நஹீஂ கூமதீ ஹைஂ பல்கி இஸகே ஸாத ஹமாரே தேஸ கீ ஸப்யதா ஔர ஸஂஸ்கர்தி பீ பாயல கீ ரூந-ஜுந கீ தரஹ விஸ்வ ஸே ஏக ராகாத்மகதா ஸ்தாபித கர ரஹீ ஹை। இஸ விஷய பர யதி ஹம தூஸரே பக்ஷ பைஂக, கார்யாலய, மஹாவித்யாலய, விஸ்வவித்யாலய ஆதி கீ ஓர பேதக தர்ஷ்டி ஸே தேகேஂ தோ மந அசாநக பூச உடேகா கஹௗ ஹை ஹிஂதீ, கஹௗ ஹை ராஜபாஷா, கைஸே உடதீ ஹை பூமஂடலீகரண மேஂ ஹிஂதீ தீப்தி கீ ஆஸா ? யஹௗ ஆகர ஹிஂதீ பாஷா கீ மநபாவநீ விஹஂகீய உடாந கோ ஏக மசாந மில ஜாதா ஹை ததா மேரே ஜைஸா போலநேவாலா பல பர கே லிஏ ஸோச மேஂ பட ஜாதா ஹை। ஸோச அநுத்தரித ஹோநே கா நஹீஂ, க்யோஂகி பௌத்திகதா, யக்ஷ ப்ரஸ்நோஂ கா ஜவாப தோ டூஂட ஹீ லேதீ ஹை, பல்கி ஸோச உஸ திஸா கீ தலாஸ கரதீ ஹை ஜஹௗ பர ஸமாதாந தோ ஹை பர உஸ ஸமாதாந கா ஸஂஜ்ஞாந, திஸா கோ பீ நஹீஂ। ஹிஂதீ கே ப்ரதி ஏக ஆரோப ஹமேஸா லகாயா ஜாதா ஹை கி யஹ கேவல பாவநாஓஂ ஔர ஸஂவேதநாஓஂ கீ பாஷா ஹை ததா விசாரோஂ கீ பாஷா பநநே மேஂ அஸபல ரஹீ ஹை। இஸ ஆரோப கோ நிராதார ஸாபித கரநே கா தாயித்வ ஹம ஸபகா ஹை। ஹிஂதீ விசாரோஂ கீ பாஷா ஹை இஸகா ப்ரசார-ப்ரஸார நஹீஂ ஹுஆ ஹை। ஸஂகோஷ்டீ, பரிஸஂவாத ஆதி கா ஆயோஜந ஏக தாயரே மேஂ ஸிமட கர ரஹ ஜாதா ஹை ஜபகி ஆஜ கே யுக மேஂ ப்ரத்யேக கார்ய கே லிஏ ப்ரசார-ப்ரஸார ஆவஸ்யக ஹோ கயா ஹை। ராஜபாஷா கே ரூப மேஂ ஹிஂதீ கீ க்ஷமதாஓஂ கோ தேககர ஏக ஸுகத ஆஸ்சர்ய கா ஹோநா ஆவஸ்யக ஹை கிஂது வைசாரிக ஹிஂதீ கோ லோகப்ரிய பநாநே கே ப்ரயாஸோஂ மேஂ வஸ்துத: கமீ ஹை। வைசாரிக ஹிஂதீ கே விபிந்ந ரூபோஂ கே விகாஸ, ப்ரசார-ப்ரஸார கே லிஏ கிஸீ பீ ஸ்தர பர கோஈ கமீ நஹீஂ ஹை, கமீ ஹை தோ ப்ரதிபத்ததா கீ। யதி ஸாஹஸபூர்ண ஸப்தோஂ மேஂ கஹநே கீ ஹிமாகத கரூஂ தோ ஹிஂதீ ஸே ஜுடே அதிகாஂஸ லோக ஹீ ஹிஂதீ கே வைசாரிக லோகப்ரியதா மேஂ பாதக ஹைஂ। யஹ தோ ஹமாரே தேஸ கீ பாத ஹை பரந்து பூமஂடல மேஂ இஸ திஸா மேஂ பீ ப்ரயாஸ ஜாரீ ஹைஂ, கஹீஂ பர பத்ரிகாஓஂ கே மாத்யம ஸே தோ கஹீஂ பர கோஷ்டீ ஆதி கே த்வாரா ததா இஸகா வ்யாபக ப்ரசார-ப்ரஸார பீ ஹோ ரஹா ஹை।
விஸ்வ
படல பர ஹிந்தீ கீ ஸபஸே படீ சுநௌதீ வ்யாவஸாயிகதா மேஂ இஸகே உபயோக கோ லேகர ஹை। யத்யபி
ஹிந்தீ அபநீ க்ஷமதாஓஂ ஸஹித அநவரத ப்ரகதி தர்ஸா ரஹீ ஹை ததாபி வ்யவஸாய கீ ஊஂசீ ஸீடியோஂ பர இஸகீ உபயோகிதா நஹீஂ ஹை ஜிஸஸே ராஷ்ட்ரீய
ஸ்தர பர வ்யவஸாய
மேஂ ஹிந்தீ கா
உபயோக நஹீஂ கியா ஜாதா ஹை। யஹ பரிஸ்திதி ஹிந்தீ கே
வைஸ்விக விகாஸ கே லிஏ பாதக ஹை ததா இஸ திஸா மேஂ விஸேஷ ப்ரயாஸ கீ ஆவஸ்யகதா ஹை। //media.bloomberg.com/bb/avfile/roQIgEa4jm3w) மேஂ உந தேஸோஂ கீ ஸூசீ தீ கயீ ஹை
ஜஹாஂ அஂக்ரேஜீ கே அலாவா அந்ய பாஷாஏஂ
பீ வ்யாவஸாயிக கார்யோஂ மேஂ ப்ரயுக்த ஹோதீ ஹை । உஸ பர
ஆதாரித இஸ ஜாநகாரீ பர கௌர கரேஂ:
வ்யாவஸாயிக பாஷாஏஂ
அரபீ (Arabic) கரீப 25 கரோட (23)
இதாலவீ (Italian) கரீப 6 கரோட (4)
கோரியாஈ (Korean) கரீப 7 கரோட (1)
சீநீ மைஂடரிந (Chinese Mandarin) 100 கரோட ஸே அதிக (1)
ஜர்மந (German) 12-13 கரோட (6)
ஜாபாநீ(Japanese) 12-13 கரோட (1)
துர்கீ Turkish) 6-7 கரோட (1)
புர்தகாலீ(Portuguese) கரீப 20 கரோட (8)
ப்ராஂஸீஸீ(French) 12-13 கரோட (27)
ரூஸீ (Russian) 25-26 கரோட (4)
ஸ்பேநீ (Spanish) கரீப 40 கரோட (20)
நோடஃ- ஸஂபஂதித பாஷா கே நாம
கே ஆகே உஸே போலநே/ஸமஜநே வாலோஂ கீ அநுமாநித ஸஂக்யா தீ கயீ ஹை। பஂக்தி கே அஂத கே கோஷ்டகோஂ மேஂ உந தேஸோஂ கீ ஸஂக்யா ஹை ஜஹாஂ பாஷா கோ ஆதிகாரிக
ஹோநே கா தர்ஜா ப்ராப்த ஹை। யதி ஹமாரே தேஸ மேஂ பீ ஹிந்தீ பாஷா கோ வ்யாவஸாயிக மஹத்வ தியா ஜாயே தோ விஸ்வ
படல பர ஹிந்தீ கோ ஸ்தாபித கரநே மேஂ யஹ விஸேஷ ஸஹாயக ஹோகா।
பாரத தேஸ கீ விபிந்ந ஸ்தர கீ ப்ரதிபாஏஂ நௌகரீ,
வ்யவஸாய
கே காரண பூமஂடல கே கோநே-கோநே மேஂ அபநே நீட கா நிர்மாண கர ரஹீ ஹைஂ।
ஜோ பாரதீய விதேஸோஂ மேஂ ஜா ரஹே ஹைஂ வே ஹிஂதீ கோ பீ அபநே ஸாத லே ஜா ரஹே ஹைஂ
ததா ஜோ காபீ பஹலே ஸே விதேஸோஂ மேஂ பஸ கர விதேஸீ ஹோ கஏ ஹைஂ வே சமகதே
பாரத மேஂ ஹிஂதீ ஸீகதே ஹுஏ ஆ-ஜா ரஹே ஹைஂ ததா இஸ ப்ரகார பூமஂடல மேஂ கல-கல,
சல-சல
ஹிஂதீ ஸரணீ ப்ரவாஹித ஹோ ரஹீ ஹை। தரதீ ஸே 35,000 பீட ஸே பீ
அதிக ஊஂசாஈ பர ஹிஂதீ கீ கமீ கா அநுபவ ஹோநே லகா ஹை ததா விதேஸீ வாயுஸேவா கஂபநியௗ,
விஸேஷகர
யூரோப கீ கஂபநியௗ ஹிஂதீ கோ அபநீ ஆவஸ்யகதா பதலா ரஹீ ஹைஂ।ஆஸ்ட்ரியந
ஏயரலாஇந்ஸ, ஸ்விஸ ஏயரலாஇந்ஸ, ஏயர ப்ராந்ஸ ஔர
அலீடௗலியா நே கஹா ஹை கி பாரதீய யாத்ரியோஂ கீ லகாதார ஹோ ரஹீ வர்த்தி கோ
தர்ஷ்டிகத ரகதே ஹுஏ வே பாரத கீ அபநீ ப்ரத்யேக உடாந மேஂ கம ஸே கம ஐஸே தோ க்ரூ
கோ ரகேஂகே ஜோ ஹிஂதீ போலநா ஜாநதே ஹோஂ। பூமஂடல பர ஹிஂதீ தௌட ரஹீ ஹை ததா
வாயுமஂடல மேஂ உட ரஹீ ஹை ததா ராஷ்ட்ரீய அஸ்மிதா ஔர அஸ்தித்வ கோ பாரதர்ஸீ தௌர
பர விஸ்வ கே ஸமக்ஷ ஸபலதாபூர்வக ரக ரஹீ ஹை। ஹிஂதீ அகேலே நஹீஂ ஹை பல்கி உஸகே ஸாத அந்ய பாரதீய பாஷாஏஂ பீ ஹைஂ। பாரத
தேஸ கீ உபரதீ ஆர்திக ஸக்தியௗ ஹிஂதீ பாஷா கே த்வாரா பீ முகரித ஹோ ரஹீ
ஹை। ஹம ஸபகே லிஏ பவிஷ்ய மேஂ ஔர பீ நஈ சுநௌதியௗ ஹைஂ ஜிஸகே ஸமாதாந கே
லிஏ ஹமேஂ அபநீ ஜுகலபஂதீ கோ நயா ஆயாம தேநா ஹோகா। ஆஈஏ,
ஹம
ஸப மிலகர அபநீ ஹிஂதீ லய கோ ஔர மதுரதா தேஂ ஔர ப்ரகரதா
ப்ரதாந கரேஂ।
Subscribe to ராஜபாஷா/Rajbhasha
